14 augustus 2026 Artikels

Nieuw bewijs voor toegankelijkere diagnostiek bij bloedkweken

ITG-onderzoekers hebben vastgesteld dat bloedkweekflessen en geautomatiseerde systemen van verschillende fabrikanten in de meeste gevallen onderling uitwisselbaar zijn

In een recent gepubliceerde studie in The Lancet Microbe onderzochten ITG-wetenschappers van het departement Klinische Wetenschappen een eenvoudige maar belangrijke vraag: kunnen bloedkweekflesjes van de ene fabrikant gebruikt worden in geautomatiseerde bloedkweeksystemen van een andere fabrikant? Hun bevindingen tonen aan dat meer flexibiliteit mogelijk is dan vaak wordt aangenomen. Dat kan de toegang tot diagnostiek voor bloedbaaninfecties verbeteren, vooral in omgevingen met beperkte middelen waar afhankelijkheid van één leverancier en kwetsbare toeleveringsketens een groot risico vormen.

Bloedkweek is van cruciaal belang voor het opsporen van micro-organismen in de bloedbaan en het bepalen van de juiste de behandeling van ernstige, potentieel levensbedreigende infecties zoals sepsis. Geautomatiseerde bloedkweeksystemen – machines die groei in de bloedkweekflesjes detecteren – hebben allemaal hun eigen merkspecifieke bloedkweekflesjes. Door dit gesloten ontwerp zijn laboratoria gebonden aan één enkele leverancier. In landen met een hoog inkomen is dat slechts een ongemak. Voor laboratoria in omgevingen met beperkte middelen staat er meer op het spel.

Er zijn niet veel laboratoria in Sub-Sahara-Afrika die de capaciteit hebben om bloedbaaninfecties te diagnosticeren, en de weinige die dat wel kunnen, worden nog steeds gehinderd door de gevolgen van afhankelijkheid van één leverancier: hogere kosten, tekorten aan voorraad en, wanneer de flessen opraken, helemaal geen betrouwbare manier om infecties te diagnosticeren.

Breine, A., Vermoesen, T., Corsmit, E., Genbrugge, E., & Hardy, L. (2026). Interchangeability of blood culture bottles and automats for blood culture systems: An in-vitro performance evaluation. The Lancet Microbe. Advance online publication. https://doi.org/10.1016/j.lanmic.2026.101438

Lees het volledige artikel

Blood culture bottles at ITM

Maar moeten de bloedkweekflesjes en -systemen eigenlijk wel van dezelfde fabrikant komen? Of is dat gewoon een gevolg van hoe de markt momenteel is gestructureerd? Dit is de vraag die het ITG-team wilde beantwoorden.

“We merkten dat de bloedkweekflesjes van verschillende fabrikanten allemaal erg op elkaar leken, dus op een dag in het lab besloten we snel te testen of we ze onderling konden uitwisselen. Deze kleine pilotstudie was succesvol en leidde tot dit vrij uitgebreide project”, zegt Anke Breine, postdoctoraal onderzoeker bij ITG en eerste auteur van de studie.

Verschillende kleurindicatoren op de verschillende bloedkweekflesjes

Over de studie

De onderzoekers onderzochten bloedkweekflesjes en geautomatiseerde bloedkweeksystemen van vier verschillende fabrikanten. Door de flesjes en systemen onderling te combineren, konden ze 11 verschillende combinaties vergelijken.

Om de vergelijking zo robuust mogelijk te maken, selecteerden ze 20 bacterie- en schimmelsoorten die vaak bloedbaaninfecties veroorzaken. Van elke soort werden verschillende stammen getest, waaronder stammen die afkomstig waren van patiënten. De micro-organismen werden in klinisch realistische hoeveelheden toegevoegd aan bloedmonsters, die vervolgens met alle flesje-systeemcombinaties werden onderzocht. Elk experiment werd drie keer herhaald om de betrouwbaarheid van de resultaten te waarborgen. Daarnaast testten de onderzoekers ook bloedmonsters zonder micro-organismen om na te gaan of de systemen vals-positieve resultaten genereerden.

In totaal omvatte het onderzoek 4.620 geïnoculeerde bloedkweken (met micro-organismen) en 301 negatieve controlekweken (zonder micro-organismen). Daarmee is het een van de grootste en meest systematische vergelijkende studies in dit onderzoeksdomein.

Veelbelovende resultaten

De resultaten tonen aan dat bloedkweekflessen en geautomatiseerde systemen van verschillende fabrikanten in de meeste gevallen probleemloos gecombineerd kunnen worden, zonder dat dit ten koste gaat van de nauwkeurigheid of de snelheid van detectie.

Dat is vooral van belang voor laboratoria in lage- en middeninkomenslanden. Als flessen en apparaten niet van dezelfde fabrikant hoeven te komen, kunnen laboratoria flessen kiezen op basis van wat er daadwerkelijk beschikbaar is, welke kwaliteit ze hebben, en wat ze kosten, in plaats van door hun apparatuur aan één leverancier gebonden te zijn.

Liselotte Hardy laadt bloedkweekflessen in bloedkweekmachine_ITG_web

Liselotte Hardy plaatst een bloedkweekflesje in het bloedkweeksysteem

Wat nu?

Deze resultaten zijn gebaseerd op experimenten in een gecontroleerde laboratoriumomgeving. De volgende stap is om de bevindingen te valideren met klinische monsters in een gerandomiseerde gecontroleerde studie. Zo kunnen de onderzoekers nagaan of de uitwisselbaarheid ook standhoudt onder reële omstandigheden, waar tal van praktijkfactoren een rol spelen. Deze bevindingen kunnen helpen om bloedkweekdiagnostiek wereldwijd veerkrachtiger, betaalbaarder en toegankelijker te maken.

“Dit onderzoek is enigszins controversieel, maar het is een typisch voorbeeld van toegepast en vernieuwend onderzoek dat nodig is om de toegang tot diagnostiek in omgevingen met beperkte middelen te verbeteren”, zegt professor Liselotte Hardy, hoofd van de Dienst Tropische Bacteriologie van het ITG en laatste auteur van de studie.

Het onderzoek werd mogelijk gemaakt dankzij de steun van het Departement Economie, Wetenschap en Innovatie van de Vlaamse Regering, via het programma ‘Health Innovations for All’ van het ITG.

Spread the word! Deel dit artikel op