Ga naar hoofdinhoud

World NTD Day - Congolese regering benadrukt vooruitgang slaapziekte-eliminatie

Het Congolese ministerie van Volksgezondheid ziet vooruitgang bij zijn inspanningen voor de eliminatie van slaapziekte, met onder meer nieuwe medicijnen die een belangrijke bijdrage leveren aan de strijd tegen dit dodelijke virus.

30-01-20

Afbeelding 1/1 : Tseetseevlieg

Kinshasa, 30 januari 2020 – Tijdens de eerste editie van de World NTD Day (Neglected Tropical Diseases), meldt minister van Volksgezondheid, Eteni Longondo, van de Democratische Republiek Congo (DRC), succes in de strijd tegen menselijke Afrikaanse trypanosomiasis (HAT), een van de dodelijkste en meest slopende ziektes uit de lijst van 20 NTD’s. Op de derde nationale HAT-dag introduceert DRC het eerste volledig orale geneesmiddel tegen slaapziekte.

Congo ijvert continue voor de eliminatie van HAT

Humane Afrikaanse Trypanosomiasis (HAT), beter bekend als de slaapziekte, is een van de meest verwaarloosde en slopende ziektes ter wereld. Het virus wordt overgedragen door de beet van de tseetseevlieg en onbehandeld is de ziekte meestal fataal.

De geschiedenis leert ons dat meer dan 80 procent van de gevallen voorkomt in de DRC. In 2018, op de eerste nationale HAT-dag, beloofde de Congolese regering om HAT tegen 2030 te elimineren. De eliminatiestrategie is gebaseerd op een lange termijn engagement dat continue verfijnd wordt en over het hele land wordt uitgerold. Een multidisciplinaire aanpak staat hierbij centraal en omvat digitale technologieën om nieuwe slaapziektegevallen op te sporen en te bevestigen, een innovatief hulpmiddel voor de bestrijding van tseetseevliegen, enz.

Deze strategie, samen met een sterk consortium van Congolese en internationale partners, kan ervoor zorgen dat de ziekte eindelijk geëlimineerd wordt.

De partners in dit internationale netwerk zijn ondermeer: het Drugs for Neglected Diseases-initiative (DNDi), het Belgisch Ontwikkelingsagentschap (Enabel), FIND, het Instituut voor Tropische Geneeskunde (ITG) in Antwerpen, de Liverpool School of Tropical Medicine, PATH, Sanofi en de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO).

De activiteiten worden gefinancierd door een partnerschap van de Bill & Melinda Gates Foundation met de Belgische regering.

De derde jaarlijkse nationale HAT-dag

De jaarlijkse nationale HAT-dag is bedoeld om de bewustwording rond HAT te vergroten en de noodzakelijke eliminatie-activiteiten op elkaar af te stemmen. Deze derde editie wordt in de kijker gezet met nationale en provinciale evenementen.

Tijdens de ceremonie in Kinshasa zal het Congolese ministerie van Volksgezondheid, samen met zijn partners, stakeholders en donoren, de huidige eliminatie-inspanningen van het Programme National de Lutte contre la Trypanosomiase Humaine Africaine (PNLTHA) bespreken en de vooruitgang evalueren.

Nadien bezoeken ambtenaren van het ministerie van Volksgezondheid en donateurs de provincie Mai-Ndombe. Daar ontmoeten ze HAT-patiënten,  zien de werking van een mini-mobiel team en bespreken ze de eliminatiecampagne met de Provinciale minister van Volksgezondheid en de Voorzitter van de Provinciale Assemblée.

Invoering van het volledig oraal geneesmiddel met bewezen effectiviteit voor beide stadia van de ziekte

Het Congolese ministerie van Volksgezondheid zal ook aankondigen dat Fexinidazole, de eerste volledig orale behandeling voor beide stadia van HAT, voor het eerst in de DRC is toegediend.

Nifurtimox-eflornithine combinatietherapie (NECT), de behandeling die voordien werd toegediend voor de laatste, dodelijke fase van de ziekte, is effectief maar belastend voor patiënten en gezondheidswerkers, omdat ze nogal wat logistieke uitdagingen stelt, vooral i.v.m. ziekenhuisopname van patiënten die in afgelegen gebieden wonen.

Fexinidazole is een orale behandeling waarbij het medicijn één keer daags gedurende tien dagen ingenomen wordt en die een systematische ziekenhuisopname overbodig maakt. Deze innovatieve behandeling werd ontwikkeld door een partnerschap geleid door het Drugs for Neglected Diseases-initiative (DNDi), een non-profit organisatie voor onderzoek en ontwikkeling, en het Frans farmaceutische bedrijf Sanofi, dat de klinische proeven voor zijn rekening nam in de DRC en de Centraal-Afrikaanse Republiek.

"De introductie van Fexinidazole in de DRC betekent een cruciale stap in strijd tegen de eliminatie van slaapziekte", zegt dr. Erick Miaka, hoofd van het slaapziekteprogramma in de DRC. “Het is ook het resultaat van de gezamenlijke inspanningen van de Congolese overheid, PNLTHA en alle partners in de strijd tegen deze verwaarloosde tropische ziekte. De uitdaging nu is er voor zorgen dat alle patiënten toegang hebben tot, en baat hebben bij, dit nieuwe medicijn.”

De WHO verzorgt momenteel de distributie van dit medicijn over rurale klinieken in heel Congo. Het nationale slaapziekteprogramma is verantwoordelijk voor de opleiding van gezondheidswerkers in het correcte gebruik van Fexinidazole.

Partner quotes

Dr. Nathalie Strub-Wourgaft, Directeur verwaarloosde tropische ziekten bij DNDi: “Een 'eenvoudige pil' om patiënten met slaapziekte te behandelen, is al tientallen jaren de droom van artsen in Centraal-Afrika. We zijn al veel te veel patiënten verloren aan oudere behandelingen die soms dodelijke bijwerkingen hadden. Fexinidazole maakt deze droom waar en stelt gezondheidswerkers in staat om patiënten dichtbij huis, maar ook in de meest afgelegen, landelijke gebieden, gemakkelijk te behandelen en tegelijkertijd ook een impuls te geven aan de inspanningen rond het elimineren van de ziekte.

Philippe-Serge Degernier, vertegenwoordiger van Enabel in de DRC: “Vol trots kondigen we vandaag aan dat Enabel opnieuw de krachten bundelt met andere partners in de strijd tegen slaapziekte in de DRC. De huidige situatie is veelbelovend gezien de duidelijke daling van het aantal gevallen dankzij een nieuwe diagnosemethode, een nieuw medicijn, een hernieuwde vectorcontrole en het ter beschikking stellen van digitale hulpmiddelen voor monitoring en planning. Het is een geweldige kans en een grote eer om onze expertise ten dienste te stellen van het nationale slaapziekteprogramma. Wij geloven dat we door gezamenlijke inspanningen en gecoördineerde acties deze ziekte in het komende decennium volledig kunnen overwinnen.

Jo Indekeu, Belgisch Ambassadeur in de DRC: "We staan op een keerpunt. De definitieve eliminatie van slaapziekte is haalbaar. De wetenschappelijke expertise van België, ter ondersteuning van deze eliminatie, wordt wereldwijd erkend. Dankzij de collectieve inzet van sterke partners uit de publieke en private sector, heb ik er het volste vertrouwen in dat we ons doel zullen bereiken. Samen zullen we slaapziekte ‘eeuwige rust’ toewensen.”

Professor Marleen Boelaert, Instituut voor Tropische Geneeskunde in Antwerpen: ”Het Instituut voor Tropische Geneeskunde in Antwerpen heeft tientallen jaren expertise wat betreft slaapziekte. Samen met alle partners zijn we op de goede weg om de ziekte tegen 2030 volledig te elimineren. Een sterk partnerschap is echter cruciaal om dit doel te bereiken. Bovendien zouden steeds meer gezondheidscentra slaapziekte moeten kunnen herkennen, diagnosticeren en melden om nieuwe gevallen actief te kunnen opsporen. De versterking van de eerstelijnsgezondheidszorg heeft ook een positief effect op de bestrijding van andere infectieziekten en de volksgezondheid in het algemeen.”

Dr. Andrew Hope, programmamanager, Liverpool School of Tropical Medicine: “We weten dat we, naast medische activiteiten, vectorcontrole nodig hebben om slaapziekte te elimineren en nu hebben we hiervoor een tool: ’de Tiny Targets‘. In DRC zijn we in een zeer opwindende fase van vectorbestrijding beland, de PNLTHA en LSTM bevinden zich midden in een enorme schaalvergroting van het gebruik van Tiny Targets en tegen het einde van 2021 heeft de DRC het grootste vectorcontroleprogramma ter wereld voor Gambiaanse slaapziekte.”

Trad Hatton, Country Director PATH, DRC: "De vooruitgang in de eliminatie van HAT in de DRC is een opmerkelijk voorbeeld van wat er kan gebeuren wanneer de last, die een 'verwaarloosde' ziekte veroorzaakt, de aandacht krijgt die hijnodig heeft . Mede dankzij de aanpak van de Congolese-regering, de wetenschappelijke vooruitgang en de innovatie die door zoveel geldschieters en partners mogelijk is gemaakt en de toewijding van teams die de ziekte elke dag opvolgen, staan we dichter dan ooit bij de uiteindelijke overwinning op de ziekte."

Luc Kuykens, hoofd van de wereldwijde gezondheidsprogramma's, Sanofi: “Door onze partnerschappen met de WHO sinds 2001 en met DNDi sinds 2009, kunnen we vandaag met trots de eerste volledig orale behandeling voor beide stadia van HAT, in DRC op de markt brengen. De behandeling zal  zowel de ziektelast als de logistieke last van deze ziekte aanzienlijk vereenvoudigen.

Dr. Amédée Prosper Djiguimde, leidend ambtenaar van de WHO in DRC: ''Nu er in Congo een nieuw, oraal medicijn beschikbaar is, moeten we er alles aan doen om elke patiënt te behandelen en alle nieuwe middelen op gebied van diagnose te gebruiken om zo kwaliteitsvolle, epidemiologische surveillance en certificering i.v.m. de afwezigheid van gevallen te waarborgen, zodat de DRC vorderingen maakt op gebied van de uitroeiing van Humane Afrikaanse Trypanosomiasis."

Meer nieuws over

PUBLIC HEALTH     BUITEN LAND